تعاریف اختصاصی
معلول دارای اختلال جسمی حرکتی
به فردی اطلاق می شود که در سیستم عصبی ، عضلانی و اسکلتی با علل مادرزادی و یا اکتسابی دچار اختلال می باشد و مشکلات حرکتی و پوسچرال ناشی از اختلال به دنبال فقدان و یا عدم کارآیی در ساختار تشریحی اندام ها ، تنه و ستون فقرات موجب محدودیت در انجام فعالیتهای زندگی می گردد .
مرکز توانبخشی و مراقبتی شبانه روزی معلولین جسمی حرکتی
به مرکزی اطلاق می گردد که توسط افراد حقیقی یا حقوقی و بر اساس ظوابط و مقررات مندرج در این دستورالعمل ناسیس و تحت نظارت سازمان بهزیستی کشور خدمات توانبخشی و مراقبتی مورد نیاز افراد با اختلال جسمی حرکتی بین 14تا60 سال را با شدت معلولیت متوسط به بالا (طبق تشخیص کمیسیون تعیین نوع و شدت معلولیت )به صورت شبانه روزی ارائه می نماید. هدف از تاسیس این مراکز توسط بخش غیر دولتی (حقیقی یا حقوقی)، گسترش و تقویت ارائه ی خدمات توانبخشی پزشکی ،آموزشی و مراقبتی به معلولین جسمی حرکتی و کاهش تصدی گری دولت میباشد.
شرایط تخصصی متقاضی(موسس)
دارا بودن مدرک دکترا، فوق لیسانس یا لیسانس در یکی از رشته های پزشکی ،فیزیوتراپی،کاردرمانی،ارتوپدی فنی، روانشناسی،مددکاری اجتماعی،پرستاری ،مدیریت توانبخشی ،بهداشت عمومی و گفتار درمانی.
شرایط تخصصی مسئول فنی
1-دارا بودن مدرک تحصیلی دکترای پزشکی (عمومی یا تخصصی)، یا کارشناسی ارشد در یکی از رشته های فیزیوتراپی یا کاردرمانی با3سال سابقه ی کار مرتبط در کلان شهرها
2-دارا بودن مدرک تحصیلی دکترای پزشکی (عمومی یا تخصصی) ، کارشناسی ارشد یا کارشناسی در یکی از رشته های فیزیوتراپی یا کاردرمانی با 2 سال سابقه ی کار مرتبط در سایر نقاط کشور.
ضوابط تخصصی پذیرش و شرایط ترخیص
1-ضوابط پذیرش
1-1افرادی واجد شرایط پذیرش هستند که دارای معلولیت جسمی حرکتی شدید و خیلی شدید(با تشخیص کمسیون تعیین نوع و شدت معلولیت بهزیستی)باشند.
1-2 حداقل سن جهت پذیرش 14 سال و حداکثر 60 سال میباشد
1-3 افراددارای معلولیت جسمی حرکتی بی سرپرست یا بد سرپرست با تایید رئیس بهزیستی شهرستان
شرایط ترخیص
2-1 رسیدن به سطحی از توانمندی جهت زندگی در خانواده و اجتماع
2-2 فراهم بودن بستر مناسب در خانواده از طریق ارتباط فعال و موثر آنان برای بازگشت و تداوم حضور معلول در خانواده
2-3 فراهم بودن شرایط تداوم توانبخشی از طریق مراکز روزانه آموزشی و توانبخشی وارائه خدمات مراقبتی توانبخشی در منزل
اقدامات توانبخشی
مجموعه خدمات فیزیوتراپی ،کاردرمانی، گفتاردرمانی روانشناسی میباشد که در جهت ارتقاء کیفیت زندگی معلول به صورت تیمی توسط افراد مجرب و آموزش دیده انجام می شود.
ارائه خدمات کاردرمانی حداقل سه جلسه در هفته برای هر معلول
اقدامات توانبخشی حرفه ای :
فرآیندی است که طی آن توانمندی های حرفه ای معلولان کشف و تقویت گردیده و در جهت ارتقاء عملکردهای جسمی ، ذهنی و اجتماعی انان مورد استفاده قرار می گیرد .
اقدامات توانبخشی اجتماعی :
مجموعه خدمات مددکاری و روانشناسی که جهت افزایش سازگاری اجتماعی معلول در حل مشکلات اجتماعی ارائه می گردد .
اقدامات توانبخشی آموزشی :
به مجموعه آموزش هایی اطلاق می شود که طی آن اصول زندگی سالم برای معلولان نظیر مراقبت های شخصی ، پیش گیری از عوارض معلولیت ، باز آموزی مهارت های خودیاری و مهارتهای ارتباطی ، مهارت استفاده از وسایل کمکی توانبخش ی، پرهیز از رفتارهای پرخطر ، تغذیه سالم ، هنر درمانی و … توسط اعضای تیم توانبخش ی به صورت گروهی یا انفرادی با هدف بهبود ، ارتقاء مهارت ها در انجام فعالیت های روز مره زندگی ( ADL ) ، ابزاری زندگی ( IADL ) و مراقبتهای فردی ارائه می شود .
خدمات پزشکی و پرستاری :
به مجموعه ای از خدمات بهداشتی درمانی و پرستاری اطلاق می گردد که به معلولان ارائه می شود تا از عوارض ثانویه ناشی از معلولیت کاسته و یا در جهت درمان بیماری های موجود معلول اقدام نماید .
خدمات فوق برنامه :
خدمات فوق برنامه شامل فعالیت های ورزشی ، تفریحی ، فرهنگی و برگزاری برنامه های مرتبط با مناسبت ها و ایام خاص می باشد .
خدمات مراقبتی غیر مهارت :
بهداشت و نظافت شخصی به صورت روزانه و استحمام دو بار در هفته
شستشوی البسه ملحفه و… حداقل دو بار در هفته
نیروی انسانی فعال در مؤسسه :
1 نیروی انسانی تخصصی
1-1 مسئول فنی در ساعاتاداری
1-2 پزشک عمومی
1-3 روانشناس بالینی
1-4 پرستار
1-5 کارشناس تغذیه
1-6 مددکار اجتماعی
1-7 فیزیو تراپیست
1-8 کارشناس کاردرمانی
1-9 کارشناس گفتار درمانی
1-10 مراقب (مادر یاران )
1-11 کارشناس تفریحی هنری
1-12 مشاور حرفه ای
2 نیروی انسانی غیر تخصصی
2-1 آشپز
2-2 کمک آشپز
2-3 خدمه
تجهیزات تخصصی مورد نیاز مرکز:
1-تجهیزات بخش فیزیوتراپی:
و تحریک الکتریکی گالوانیک و فارادیک- مادون قرمز- اولتراسوند – مخزن T.N.Sدستگاه هات پکذ و ضمائم- ماساژور دستی- فریم وضایم- پارالل و آینه- چرخ شانه – دوچرخه ثابت – میز کوادریسپس- پولی وضمائم – نردبان انگشتی- ودج تقویت کوادریسپس- ویلچر – انواع عصا
2- تجهیزات بخش کاردرمانی:
2-1 تشک 10 سانتیمتری کاردرمانی
2-2 تخت کاردرمانی با رویه چرمی
2-3 رولر سری کامل در سایزهای (بزرگ،متوسط،کوچک)
2-4 ویت کاف در وزن های مختلف (سری کامل)
2-5 تراباند
2-6 واکینگ شولدر بزرگسال
2-7 پارالل بار قابل تنظیم
2-8 پله و رمپ
2-9 پله کاردرمانی سری سه تایی
Purde peg poard 2-10
Box &Block2-11
2-12 توپ در سایز بزرگ
2-13 تیلت بورد
2-14 فریم ایستاده قابل تنظیم
2-15 آینه قدی
2-16 فیزیورول در سایز بزرگ
2-17 ویبراتور
2-18 فریم ایستاده قابل تنظیم
3 تجهیزات بخش گفتار درمانی :
وسایل مورد نیاز بخش گفتار درمانی باید متناسب با نیاز معلولان و طبق نظر کارشناس مربوطه تهیه می گردد .
4 تجهیزات پزشکی :
4-1 دستگاه اکسیژن ، دستگاه ساکشن ، درجه اندازه گیری حرارت ، دستگاه اندازه گیری فشار خون ، گوشی پزشکی ، برانکارد ، تخت معاینه ، پاراوان ، ترازوی پزشکی ، اتوسکوپ ، وسایل و لوازم خدمات پرستاری ، داروهای مورد نیاز مرکز ، ست احیاء مواد ضدعفونی کننده ،
4-2 سایر وسایل و لوازم طبی مصرفی با نظر پزشک مرکز
5 تجهیزات آموزشی تفریحی – هنری و ورزشی :
5-1 تجهیزات آموزشی
5-1-1 یک دستگاه پخش صوتی تصویری
5-1-2 تلویزیون حداقل 21 اینچ 2 دستگاه
5-1-3 میز و صندلی متناسب با شرایط فیزیکی معلولان جهت کلاس آموزشی
5-1-4 وسایل آموزشی مورد نیاز ، با نظر روان شناس مرکز
5- 2 تجهیزات هنری – تفریحی و ورزشی :
5-2-1 تجهیزات هنری مطابق با برنامه های هنری مرکز
5-2-2 شطرنج ، دارت آهن ربایی و جداول مختلف و وسایر وسایل با توجه به علاقه مندی معلولان
6- تجهیزات اتاق معلولان
6-1 تخت بستری دارای ارتفاع مناسب بر اساس میزان استقلال معلول و تشک استاندارد با توجه به شرایط معلول
6-2 کمد یا دراور
6-3 صندلی مناسب و ایمن
توانبخشی و مراقبتی ذهنی












